Οι ενδαρθρικές ενέσεις αποτελούν μία στοχευμένη ορθοπαιδική θεραπεία για ασθενείς που εμφανίζουν πόνο, φλεγμονή, δυσκαμψία ή περιορισμό της κίνησης σε μία άρθρωση. Εφαρμόζονται συχνά σε γόνατο, ώμο, ισχίο, ποδοκνημική, αγκώνα ή μικρότερες αρθρώσεις, ανάλογα με την πάθηση και την κλινική εικόνα. Στόχος δεν είναι απλώς η προσωρινή ανακούφιση, αλλά η σωστή ένταξη της έγχυσης μέσα σε ένα ολοκληρωμένο θεραπευτικό πλάνο. Οι ενδαρθρικές ενέσεις βοηθούν όταν ο πόνος περιορίζει την καθημερινότητα ή όταν η συντηρητική αγωγή δεν επαρκεί. Η επιλογή της κατάλληλης ουσίας, του σωστού χρόνου εφαρμογής και της άρθρωσης που θα θεραπευτεί πρέπει πάντα να γίνεται από εξειδικευμένο ορθοπαιδικό.
Οι ενδαρθρικές ενέσεις είναι εγχύσεις φαρμακευτικών ή βιολογικών ουσιών απευθείας μέσα στην άρθρωση ή στον περιβάλλοντα χώρο, όταν αυτό απαιτείται από την πάθηση. Η θεραπεία στοχεύει στη μείωση της φλεγμονής, στη βελτίωση της λίπανσης και στην ανακούφιση από τον πόνο. Δεν είναι όλες οι ενέσεις ίδιες και δεν έχουν όλες τον ίδιο στόχο. Άλλη ένδειξη έχει μία έγχυση κορτικοστεροειδούς σε έντονη φλεγμονή, άλλη μία έγχυση υαλουρονικού οξέος σε οστεοαρθρίτιδα γόνατος και άλλη μία θεραπεία PRP σε επιλεγμένες τενοντοπάθειες ή αρθρικές ενοχλήσεις. Για αυτό οι ενδαρθρικές ενέσεις δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως γενική λύση για κάθε πόνο, αλλά ως εξατομικευμένη ιατρική πράξη.
Οι ενδαρθρικές ενέσεις μπορεί να προταθούν σε ασθενείς με οστεοαρθρίτιδα, φλεγμονώδη έξαρση, υμενίτιδα, θυλακίτιδα, τενοντοπάθεια, μετατραυματικό πόνο ή επίμονη δυσκαμψία. Συχνά εφαρμόζονται όταν ο ασθενής έχει δοκιμάσει φυσικοθεραπεία, φαρμακευτική αγωγή, τροποποίηση δραστηριοτήτων ή απώλεια βάρους, αλλά εξακολουθεί να έχει σημαντική ενόχληση. Μερικές φορές έχει και διαγνωστική αξία, όταν η ανακούφιση επιβεβαιώνει ότι η άρθρωση είναι η πηγή των συμπτωμάτων. Η σωστή ένδειξη είναι καθοριστική, γιατί οι ενδαρθρικές ενέσεις έχουν καλύτερα αποτελέσματα όταν εφαρμόζονται στον κατάλληλο ασθενή, στο σωστό στάδιο της πάθησης και με σαφή θεραπευτικό στόχο.
Στις ενδαρθρικές ενέσεις μπορούν να χρησιμοποιηθούν διαφορετικές ουσίες, ανάλογα με την πάθηση. Τα κορτικοστεροειδή χρησιμοποιούνται κυρίως για τη μείωση της φλεγμονής και μπορούν να προσφέρουν γρήγορη ανακούφιση σε αρθρίτιδα, θυλακίτιδα ή φλεγμονώδη έξαρση. Το υαλουρονικό οξύ εφαρμόζεται κυρίως σε οστεοαρθρίτιδα γόνατος, με στόχο τη βελτίωση της λίπανσης και της μηχανικής λειτουργίας της άρθρωσης. Το PRP, δηλαδή πλάσμα πλούσιο σε αιμοπετάλια, προέρχεται από το αίμα του ίδιου του ασθενούς και χρησιμοποιείται σε επιλεγμένες περιπτώσεις, με στόχο την υποστήριξη της βιολογικής επούλωσης. Η επιλογή δεν πρέπει να γίνεται με εμπορικά κριτήρια, αλλά με βάση τη διάγνωση, την ηλικία, τη δραστηριότητα, το στάδιο της βλάβης και τις ρεαλιστικές προσδοκίες του ασθενούς.
Ο εξατομικευμένος σχεδιασμός είναι βασικό στοιχείο πριν από τις ενδαρθρικές ενέσεις. Ο ορθοπαιδικός χειρουργός Γάτος Κωνσταντίνος αξιολογεί το ιστορικό, την κλινική εξέταση, τις ακτινογραφίες και, όπου χρειάζεται, υπερηχογράφημα ή μαγνητική τομογραφία. Σημασία έχει να γνωρίζουμε αν ο πόνος οφείλεται σε αρχόμενη ή προχωρημένη αρθρίτιδα, σε τενοντοπάθεια, σε φλεγμονή, σε ρήξη, σε αστάθεια ή σε άλλη αιτία. Για παράδειγμα, ένας ασθενής με ήπια οστεοαρθρίτιδα μπορεί να έχει διαφορετική αντιμετώπιση από έναν ασθενή με βαριά παραμόρφωση της άρθρωσης. Αντίστοιχα, σε διαβητικούς ασθενείς χρειάζεται προσοχή με κορτικοστεροειδή, γιατί μπορεί να υπάρξει προσωρινή αύξηση του σακχάρου. Η σωστή αξιολόγηση μειώνει τον κίνδυνο άσκοπων θεραπειών και αυξάνει την πιθανότητα ουσιαστικού αποτελέσματος.
Η διαδικασία είναι σύντομη και γίνεται με αυστηρή αντισηψία. Ο γιατρός εντοπίζει το κατάλληλο σημείο εισόδου και προχωρά στην έγχυση με λεπτή βελόνα. Σε βαθύτερες ή πιο απαιτητικές αρθρώσεις, όπως το ισχίο, ή όταν απαιτείται μεγαλύτερη ακρίβεια, μπορεί να χρησιμοποιηθεί υπερηχογραφική ή ακτινοσκοπική καθοδήγηση. Μετά την εφαρμογή, ο ασθενής συνήθως επιστρέφει στις καθημερινές δραστηριότητες, αποφεύγοντας έντονη καταπόνηση για μικρό διάστημα. Οι ενδαρθρικές ενέσεις δεν απαιτούν νοσηλεία, αλλά απαιτούν σωστή τεχνική, καθαρό θεραπευτικό στόχο και παρακολούθηση της ανταπόκρισης.
Το βασικό πλεονέκτημα των ενδαρθρικών ενέσεων είναι ότι προσφέρουν στοχευμένη θεραπεία στην περιοχή που προκαλεί τα συμπτώματα, χωρίς να επιβαρύνουν συστηματικά τον οργανισμό όπως μπορεί να συμβεί με μακροχρόνια λήψη φαρμάκων. Μπορούν να μειώσουν τον πόνο, να βελτιώσουν την κίνηση και να βοηθήσουν τον ασθενή να συμμετάσχει πιο αποτελεσματικά στη φυσικοθεραπεία. Ωστόσο, έχουν και περιορισμούς. Δεν αναστρέφουν προχωρημένη αρθρίτιδα, δεν αναπλάθουν κατεστραμμένο χόνδρο και δεν αντικαθιστούν το χειρουργείο όταν υπάρχει σαφής ένδειξη για επέμβαση. Οι ενδαρθρικές ενέσεις είναι πιο αποτελεσματικές όταν χρησιμοποιούνται ως μέρος συνολικού πλάνου που μπορεί να περιλαμβάνει άσκηση, ενδυνάμωση, απώλεια βάρους, εργονομικές αλλαγές και παρακολούθηση.
Οι ενδαρθρικές ενέσεις θεωρούνται γενικά ασφαλείς όταν γίνονται με σωστή ένδειξη και τεχνική, όμως δεν είναι χωρίς πιθανούς κινδύνους. Μπορεί να εμφανιστεί παροδικός πόνος, τοπικό οίδημα, ερεθισμός, μικρή αιμορραγία ή, σπάνια, λοίμωξη. Μετά από κορτικοστεροειδές μπορεί να υπάρχει προσωρινή έξαρση πόνου ή αύξηση σακχάρου σε διαβητικούς. Η συχνή και αλόγιστη επανάληψη ενέσεων, ιδιαίτερα κορτικοστεροειδών, πρέπει να αποφεύγεται και να αποφασίζεται μόνο από τον γιατρό. Ο ασθενής πρέπει να ενημερώνει τον ορθοπαιδικό για φάρμακα, αντιπηκτικά, αλλεργίες, λοιμώξεις, σακχαρώδη διαβήτη ή προηγούμενες αντιδράσεις σε ενέσεις. Η ασφαλής θεραπεία ξεκινά πάντα από σωστή ενημέρωση.
Η ενόχληση είναι συνήθως μικρή και σύντομη. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρησιμοποιηθεί τοπική αναισθησία ή υπερηχογραφική καθοδήγηση για μεγαλύτερη ακρίβεια και άνεση.
Εξαρτάται από την ουσία που χρησιμοποιείται. Τα κορτικοστεροειδή μπορεί να δράσουν πιο γρήγορα, ενώ το υαλουρονικό οξύ ή το PRP συχνά χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να αξιολογηθεί το αποτέλεσμα.
Δεν υπάρχει ένας αριθμός που ισχύει για όλους. Το πλάνο καθορίζεται από τη διάγνωση, την άρθρωση, το είδος της θεραπείας και την ανταπόκριση του ασθενούς.
Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορούν να καθυστερήσουν την ανάγκη για επέμβαση ή να βοηθήσουν στη διαχείριση των συμπτωμάτων. Δεν μπορούν όμως να αντικαταστήσουν το χειρουργείο όταν η βλάβη είναι προχωρημένη.
Όχι. Οι ενδαρθρικές ενέσεις πρέπει να αποφασίζονται μετά από ορθοπαιδική αξιολόγηση, ώστε να επιλεγεί η σωστή θεραπεία για τη συγκεκριμένη άρθρωση και πάθηση.
Monday - Friday ( 8am - 5pm )